Wyjście wspólnika ze spółki z o.o. i spłata wspólnika po wycenie udziałów
Wspólnik spółki z o.o. może odejść na cztery sposoby: sprzedać udziały, zgodzić się na ich umorzenie za wynagrodzeniem, zostać umorzony przymusowo albo wyłączony wyrokiem sądu. W każdym wariancie spór dotyczy tej samej liczby, czyli ile są warte jego udziały. Wpisz NIP spółki, a pokażemy szacowany przedział wartości udziałów każdego wspólnika z ostatniego sprawozdania oraz kapitał własny spółki rok po roku, z którego liczy się minimum spłaty przy umorzeniu przymusowym.
Procent udziałów z KRS, kapitał własny i zysk ze sprawozdań, rok danych przy każdej liczbie
Sprawdź wartość udziałów odchodzącego wspólnika
Działa dla spółek z KRS ze sprawozdaniem w Repozytorium Dokumentów Finansowych. Wynik pokazuje metodę i rok danych.

- sprzedaż, umorzenie dobrowolne, umorzenie przymusowe, wyłączenie przez sąd
- 4 drogi
- sprzedaż, umorzenie dobrowolne, umorzenie przymusowe, wyłączenie przez sąd
- minimum spłaty przy umorzeniu przymusowym to aktywa netto ze sprawozdania
- art. 199
- minimum spłaty przy umorzeniu przymusowym to aktywa netto ze sprawozdania
- PCC płacony przez wspólnika, który odkupuje udziały
- 1 procent
- PCC płacony przez wspólnika, który odkupuje udziały
- PIT od dochodu wspólnika, który odchodzi
- 19 procent
- PIT od dochodu wspólnika, który odchodzi
Cztery sposoby wyjścia wspólnika i od czego zależy cena
Kodeks spółek handlowych nie daje wspólnikowi spółki z o.o. prawa do wypowiedzenia udziału, tak jak w spółce cywilnej. Odejście zawsze przechodzi przez udziały, a sposób wyjścia przesądza o tym, kto płaci i jaka cena jest dolną granicą.
| Droga | Kto płaci | Jak ustala się cenę | Dolna granica |
|---|---|---|---|
| sprzedaż udziałów wspólnikom albo osobie trzeciej | kupujący | umowa stron, w granicach umowy spółki (zgoda, prawo pierwszeństwa) | brak ustawowej, urząd porównuje cenę z wartością rynkową |
| umorzenie dobrowolne za wynagrodzeniem | spółka | porozumienie wspólnika i spółki, uchwała wspólników | brak, za zgodą wspólnika nawet bez wynagrodzenia |
| umorzenie przymusowe albo automatyczne | spółka | uchwała wspólników na podstawie umowy spółki | aktywa netto ze sprawozdania za ostatni rok obrotowy przypadające na udział, pomniejszone o kwotę do podziału (art. 199 KSH) |
| wyłączenie wspólnika przez sąd | wspólnicy albo osoby trzecie, które przejmują udziały | sąd, według rzeczywistej wartości z dnia doręczenia pozwu (art. 266 KSH), zwykle z opinią biegłego | rzeczywista wartość, czyli cena zbliżona do rynkowej, a nie sama wartość bilansowa |
Wspólnik, który odchodzi, chce ceny rynkowej. Pozostali wolą wartość księgową. Rozmowa jest krótsza, gdy obie strony od początku patrzą na te same dane i ten sam przedział.
Jak policzyć minimum spłaty przy umorzeniu przymusowym
Dolną granicę z art. 199 KSH liczy się z bilansu, a nie z umowy spółki. Bierzesz kapitał własny, czyli aktywa netto, ze sprawozdania za ostatni rok obrotowy, odejmujesz kwotę, którą wspólnicy przeznaczyli do podziału, i mnożysz przez procent udziałów wspólnika.
| Pozycja | Przykład |
|---|---|
| kapitał własny spółki ze sprawozdania za ostatni rok | 4 000 000 zł |
| kwota przeznaczona do podziału między wspólników | 600 000 zł |
| aktywa netto po odjęciu kwoty do podziału | 3 400 000 zł |
| udziały wspólnika, który odchodzi | 25 procent |
| minimalne wynagrodzenie za umorzenie | 850 000 zł |
To jest próg, poniżej którego uchwała o umorzeniu przymusowym narusza prawo, a nie cena rynkowa. Spółka z zyskiem 1 mln zł rocznie jest zwykle warta wyraźnie więcej niż jej kapitał własny, dlatego profil spółki pokazuje obie rzeczy: kapitał własny z każdego sprawozdania, z którego policzysz minimum, i przedział rynkowy udziałów z mnożników branży.
Kiedy wspólnicy potrzebują wyceny udziałów
Każda z tych sytuacji kończy się liczbą w umowie, uchwale albo pozwie. Lepiej znać ją przed pierwszą rozmową niż po niej.
Wspólnik chce odejść i sprzedać udziały
Pozostali wspólnicy mają prawo pierwszeństwa albo muszą wyrazić zgodę. Szacunek pokazuje, czy cena, której żąda odchodzący, mieści się w przedziale rynkowym.
Spółka odkupuje udziały w celu umorzenia
Umorzenie dobrowolne to umowa między wspólnikiem a spółką. Przedział od, do pozwala ustalić wynagrodzenie, które obie strony zaakceptują i które wytrzyma pytania urzędu.
Umowa spółki przewiduje umorzenie przymusowe
Przy konflikcie albo naruszeniu zakazu konkurencji spółka może umorzyć udziały uchwałą. Wartość księgowa ze sprawozdania wyznacza minimum, poniżej którego nie wolno zejść.
Spór kończy się pozwem o wyłączenie
Sąd ustala cenę według rzeczywistej wartości. Wspólnicy, którzy pozywają, powinni wiedzieć, ile będą musieli zapłacić, bo bez zapłaty w terminie wyrok traci skuteczność (art. 267 KSH).
Jak szacujemy wartość udziałów wspólnika
-
1
Pobieramy ostatnie sprawozdanie spółki: zysk netto, kapitał własny i przychód.
-
2
Ustalamy procent udziałów każdego wspólnika z KRS i pokazujemy kapitał własny spółki z kolejnych sprawozdań.
-
3
Liczymy przedział rynkowy mnożnikami branży na zysku i kapitale, z dyskontem 25 procent za brak płynności udziałów.
-
4
Pokazujemy wynik dla każdego wspólnika osobno, z metodą i datą danych.
Pełne mnożniki dla każdej sekcji PKD są na stronie metody szacunku, a porównanie wartości nominalnej, księgowej i rynkowej na stronie wartość udziałów w spółce z oo.
Podatki i formalności przy wyjściu wspólnika
Sposób wyjścia zmienia rozliczenie obu stron. Tabela pokazuje typowe obowiązki, szczegóły zawsze warto potwierdzić z doradcą podatkowym.
| Obowiązek | Kto | Kiedy |
|---|---|---|
| PCC 1 procent od wartości rynkowej | wspólnik albo osoba trzecia, która kupuje udziały | deklaracja PCC-3 w ciągu 14 dni od umowy sprzedaży |
| PIT 19 procent od dochodu | wspólnik, który odchodzi, osoba fizyczna | od ceny albo wynagrodzenia za umorzenie minus wydatki na objęcie udziałów |
| forma umowy sprzedaży | obie strony | forma pisemna z podpisami notarialnie poświadczonymi (art. 180 KSH) |
| uchwała o umorzeniu | zgromadzenie wspólników | uchwała musi wskazać podstawę prawną i wysokość wynagrodzenia (art. 199 KSH) |
| zmiana w KRS | zarząd | nowa lista wspólników po zbyciu, przy umorzeniu z obniżeniem kapitału także zmiana umowy spółki |
Cena wyraźnie niższa od rynkowej bez uzasadnienia to ryzyko dla obu stron. Urząd może określić przychód sprzedającego według wartości rynkowej, a kupującego wezwać do podwyższenia podstawy PCC.
Zanim podpiszecie uchwałę
Sprawdźcie, czy wynagrodzenie nie schodzi poniżej aktywów netto przypadających na udział i czy cena mieści się w przedziale rynkowym.
Sprawdź wartość udziałówSzacunek po NIP, wycena biegłego czy wycena sądowa
Przy wyjściu wspólnika te drogi zwykle idą po kolei. Szacunek otwiera rozmowę, wycena rzeczoznawcy zamyka umowę, a biegły sądowy wchodzi dopiero przy sporze.
| Kryterium | Szacunek po NIP | Wycena rzeczoznawcy | Biegły w sprawie o wyłączenie |
|---|---|---|---|
| Czas | kilka sekund | od kilku dni do kilku tygodni | miesiące, razem z procesem |
| Koszt | w planie Profil od 99 zł netto miesięcznie | wycena udziałów małej spółki zwykle od 2 000 zł netto | zaliczka na biegłego i koszty procesu |
| Dane | jawne sprawozdania i KRS | dokumenty od spółki, prognozy | akta sprawy i dokumenty spółki |
| Do czego wystarczy | negocjacje, kontrola żądania wspólnika, minimum z art. 199 | umowa, uchwała, rozliczenie z urzędem | wyrok o wyłączeniu |
Koszty wyceny rzeczoznawcy opisujemy dokładniej w artykule ile kosztuje wycena firmy.
Pytania o wyjście wspólnika ze spółki z o.o.
Jak wyjść ze spółki z o.o.
Ile wynosi spłata wspólnika spółki z o.o.
Kto płaci za udziały wspólnika, który odchodzi
Czy można umorzyć udziały bez wynagrodzenia
Jak wycenić udziały wspólnika, który odchodzi
Czego szacunek z danych publicznych nie uwzględnia
- Postanowień umowy spółki o cenie udziałów przy wyjściu, jeśli wspólnicy je wpisali.
- Wyników po dniu ostatniego sprawozdania i dywidend uchwalonych później.
- Wartości rynkowej nieruchomości i maszyn, które w bilansie stoją po kosztach historycznych.
- Tego, jak bardzo spółka zależy od wspólnika, który odchodzi.
Dlatego pokazujemy przedział, metodę i datę danych. Przy umowie albo pozwie dochodzi zwykle pełna wycena, a Ty wiesz wcześniej, czego się po niej spodziewać.
Sprawdź wartość udziałów, zanim usiądziecie do rozmowy
Wpisz NIP, a zobaczysz rząd wielkości od razu. Przedział dla każdego wspólnika i kapitał własny z kolejnych lat pokazujemy po założeniu konta w planie Profil.
Powiązane strony
- Wycena firmy do sprzedaży, szacunek przed sprzedażą całej spółki albo pakietu.
- Dziedziczenie udziałów w spółce z o.o., gdy wspólnik umiera, a spadkobiercy dostają udziały albo spłatę.
- Wartość udziałów w spółce z oo, trzy wartości udziałów i rachunek krok po kroku.
- Udziałowcy spółki, kto ma udziały i jaki procent.
- Cennik planów, plan Profil dla wspólników i przedsiębiorców.